Mở cửa hàng F&B tại Nhật chưa bao giờ dễ, nhưng để làm tại các trung tâm thương mại, toà nhà lớn, trong ga,...thì là câu chuyện khó khăn gấp bội. Trước hết, làm thế nào để mở một cửa hàng F&B tại Nhật cho người nước ngoài?
Thành lập công ty - xin visa kinh doanh
Đầu tiên, bạn phải là người cư trú hợp pháp - có lý lịch "sạch", sau đó thông qua các văn phòng luật để thành lập pháp nhân, bỏ vào trong ngân hàng số tiền nhất định (thường là từ 5 triệu yên). Đây cũng là số tiền bạn chứng minh rằng mình đủ vốn để mở công ty, xin visa kinh doanh tại Nhật.
Khác với Việt Nam, bạn có thể khai số vốn điều lệ của mình lên bao nhiêu tuỳ thích. Ngược lại, ở Nhật thì số vốn điều lệ của công ty bạn chính là số tiền bạn bỏ vào ngân hàng, được in sổ rõ ràng. Đặc biệt, số tiền đó bắt buộc phải được chứng minh nguồn gốc. Nếu chưa đi làm, không chứng minh được nguồn gốc dòng tiền tại Nhật, thì tốt nhất là gia đình chuyển tiền quốc tế trực tiếp từ ngân hàng Việt Nam sang Nhật. Đừng bao giờ tiếc vài đồng chênh lệch tỉ giá, nếu không chiếc thẻ visa cũng sẽ "tiếc nuối" bạn đó.
Thành lập công ty phải có trụ sở. Thông thường các chủ nhà trọ sẽ không cho bạn quyền hạn sử dụng làm văn phòng, chính vì vậy bạn phải tìm được địa điểm làm văn phòng công ty: có thể là mặt bằng quán bạn thuê, có thể là nhờ nhà người quen, hoặc thuê văn phòng ảo cho đỡ chi phí.
Quay lại việc thuê mặt bằng, do những định kiến không hay về người nước ngoài, việc thuê mặt bằng đã khó khăn hơn. Cộng thêm việc công ty chỉ mới thành lập, chúng ta sẽ là sự lựa chọn cuối cùng. Thậm chí, một số nơi còn yêu cầu có người Nhật làm bảo lãnh liên đới.
Bảo lãnh liên đới? Tức là, nếu công ty bạn gặp rủi ro, người Nhật bảo lãnh đó sẽ "hưởng đủ". Vậy nên tìm được người này cũng khó ngang ngửa tìm người yêu! Người bảo lãnh này cũng phải có lý lịch sạch, công việc rõ ràng và được công ty bảo hiểm điều tra rất kỹ.
Tiếp câu chuyện nhà cửa, ở Nhật có một khoản phí gọi là "tiền lễ" (reikin). Ngoài tiền cọc, bạn phải tốn thêm tiền lễ để cảm ơn ông chủ đã cho thuê nhà, tương ứng 1 đến 2 tháng tiền nhà. Tiền cọc nhà trung bình khoảng 3-6 tháng, có nơi lên đến 10 tháng, và sẽ bị khấu hao 20-30% khi bạn trả mặt bằng.
Ngoài ra, khi trả mặt bằng, bạn phải dọn dẹp sạch sẽ, trả lại nguyên trạng cho chủ nhà. Chi phí cho việc này không hề nhỏ, có khi lên đến 2-3 triệu yên.
Tính sơ bộ, bạn cần bỏ ra khoảng 9 tháng tiền nhà (1 tháng lễ, 6 tháng cọc, 1 tháng bảo hiểm, 1 tháng môi giới) dù chưa kinh doanh ngày nào. Quán Bánh Mì Xin Chào đầu tiên tại Takadanobaba dù chỉ 20m² nhưng tổng chi phí ban đầu lên đến 14 tháng tiền nhà, kèm yêu cầu có người bảo lãnh liên đới. Khó khăn vô cùng!
Tất cả những điều này dẫn đến việc các quán ăn Việt Nam thường ở vị trí không quá đắc địa, trang thiết bị chưa tốt, và vận hành gặp nhiều trục trặc do thiếu kinh phí.
Kết thúc kỳ 1. Mời các bạn đón đọc Kỳ 2: Thử thách xây dựng & thi công
